Η σημαντικότερη διαφορά μεταξύ Smart-Timber™ και SIP βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο δημιουργείται η δομική λειτουργία της κατοικίας.

Στο Smart-Timber™, κατασκευάζεται ένας διακριτός ξύλινος φέρων οργανισμός με πυκνή διάταξη κατακόρυφων και οριζόντιων δομικών στοιχείων. Τα στοιχεία συνδέονται μηχανικά μεταξύ τους και διαμορφώνουν ένα σαφώς καθορισμένο δομικό σύστημα, πάνω στο οποίο αναπτύσσονται οι υπόλοιπες στρώσεις της κατασκευής.

Στα SIP η αρχή είναι διαφορετική. Οι εξωτερικές δομικές επιφάνειες του πάνελ και ο μονωτικός πυρήνας συνεργάζονται ώστε το πάνελ να λειτουργεί ως σύνθετο δομικό στοιχείο. Τα επιμέρους πάνελ συνδέονται μεταξύ τους σύμφωνα με το συγκεκριμένο σύστημα και τις απαιτήσεις του σχεδιασμού.

Η διαφορά επομένως δεν βρίσκεται απλώς στην ποσότητα ξυλείας, αλλά κυρίως στον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται ο φέρων οργανισμός και δημιουργούνται οι διαδρομές μεταφοράς των φορτίων μέσα στην κατοικία.

Στο Smart-Timber™, ο πυκνά διατεταγμένος ξύλινος σκελετός προσφέρει πολλαπλά δομικά στοιχεία και σημεία σύνδεσης, τα οποία εντάσσονται στον συνολικό στατικό σχεδιασμό του κτιρίου.

Στο Smart-Timber™, η δομική λειτουργία δεν ανατίθεται πρωτίστως σε ένα σύνθετο μονωτικό πάνελ. Βασίζεται σε έναν διακριτό, πυκνά διατεταγμένο ξύλινο φέροντα οργανισμό, σχεδιασμένο να λειτουργεί ως ενιαίο δομικό σύστημα.

Για μία κατοικία στην Κύπρο, η σεισμική συμπεριφορά αποτελεί βασική παράμετρο του δομικού σχεδιασμού.

Το σχετικά χαμηλό βάρος των ξύλινων κατασκευών αποτελεί σημαντικό χαρακτηριστικό, επειδή οι σεισμικές αδρανειακές δυνάμεις συνδέονται με τη μάζα της κατασκευής. Η πραγματική σεισμική απόδοση όμως δεν καθορίζεται μόνο από το βάρος.

Εξαρτάται από τον φέροντα οργανισμό, τη διάταξη των τοίχων και των διαφραγμάτων, τις μηχανικές συνδέσεις, τις αγκυρώσεις, τις διατομές και αποστάσεις των δομικών στοιχείων, τη γεωμετρία του κτιρίου και τη συνολική στατική μελέτη.

Στο Smart-Timber™, η πυκνή διάταξη κατακόρυφων και οριζόντιων ξύλινων στοιχείων δημιουργεί ένα εκτεταμένο δίκτυο δομικών στοιχείων και μηχανικών συνδέσεων. Η πραγματική του αξία προκύπτει όταν όλα αυτά σχεδιάζονται ώστε να συνεργάζονται ως ένα ενιαίο σύστημα μεταφοράς των σεισμικών φορτίων.

Τα SIP μπορούν επίσης να αποτελέσουν σεισμικά σχεδιασμένα συστήματα. Η απόδοσή τους εξαρτάται από τα ίδια τα πάνελ, τις μεταξύ τους συνδέσεις, τις αγκυρώσεις, τα ανοίγματα και τον συνολικό σχεδιασμό του κτιρίου.

Η διαφοροποίηση του Smart-Timber™ επομένως δεν στηρίζεται στον ισχυρισμό ότι «τα SIP δεν είναι αντισεισμικά», αλλά σε κάτι πολύ πιο συγκεκριμένο: η κατοικία διαθέτει έναν διακριτό και πυκνά διατεταγμένο ξύλινο φέροντα οργανισμό, του οποίου τα στοιχεία και οι συνδέσεις αποτελούν μέρος της συνολικής στατικής και αντισεισμικής μελέτης.

Στο Smart-Timber™, η δομική λειτουργία της κατοικίας βασίζεται σε έναν διακριτό ξύλινο φέροντα οργανισμό, με πυκνή διάταξη κατακόρυφων και οριζόντιων δομικών στοιχείων και σχεδιασμένες μηχανικές συνδέσεις.

Στα τυπικά SIP, η δομική λειτουργία ακολουθεί διαφορετική αρχή: οι δύο δομικές επιφάνειες του πάνελ συνεργάζονται με τον μονωτικό πυρήνα ώστε να λειτουργούν ως ενιαίο σύνθετο στοιχείο. Ξύλινα στοιχεία μπορούν να χρησιμοποιούνται στις ακμές, στις ενώσεις, γύρω από ανοίγματα ή όπου απαιτείται από το συγκεκριμένο σύστημα, χωρίς όμως να δημιουργούν κατ’ ανάγκη έναν αντίστοιχο πυκνό timber frame μέσα σε κάθε πάνελ.

Η διαφορά αυτή έχει σημασία και στον σχεδιασμό έναντι πυρκαγιάς.

Στις ξύλινες κατασκευές, η συμπεριφορά του φέροντος οργανισμού υπό συνθήκες φωτιάς μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο συγκεκριμένου δομικού σχεδιασμού. Το EN 1995-1-2 καθορίζει τις σχετικές αρχές για τον σχεδιασμό ξύλινων κατασκευών σε περίπτωση πυρκαγιάς.

Στο Smart-Timber™, ο ξύλινος φέρων οργανισμός εντάσσεται σε μία πολυστρωματική προστατευτική δομική σύνθεση.

Η πυροπροστασία επομένως δεν βασίζεται στην υπόθεση ότι «το ξύλο δεν καίγεται», αλλά στον σχεδιασμό του φέροντος οργανισμού και της πλήρους σύνθεσης που τον προστατεύει.

Αντίστοιχα, σε ένα SIP η πυραντίσταση πρέπει να τεκμηριώνεται για τη συγκεκριμένη σύνθεση του πάνελ και των προστατευτικών στρώσεών του, επειδή η δομική λειτουργία εξαρτάται από τη συνεργασία των επιμέρους συστατικών του.

Smart-Timber™ και SIP δεν αποτελούν δύο παραλλαγές του ίδιου ξύλινου σκελετού. Στο Smart-Timber™, κατασκευάζεται ένας διακριτός, πυκνά διατεταγμένος ξύλινος φέρων οργανισμός και γύρω από αυτόν διαμορφώνεται η ολοκληρωμένη προστατευτική σύνθεση της κατοικίας. Στα SIP, το ίδιο το σύνθετο πάνελ αποτελεί βασικό μέρος της δομικής λειτουργίας.

Τα SIP μπορούν να δημιουργήσουν ιδιαίτερα θερμικά αποδοτικά κελύφη. Ο άκαμπτος μονωτικός πυρήνας καταλαμβάνει μεγάλο μέρος της επιφάνειας του πάνελ και αποτελεί βασικό μέρος της θερμομονωτικής του λειτουργίας.

Στο Smart-Timber™, η θερμική απόδοση επιτυγχάνεται με διαφορετική λογική.

Ο ξύλινος φέρων οργανισμός εντάσσεται σε μία ολοκληρωμένη πολυστρωματική τοιχοποιία, στην οποία τα διαφορετικά υλικά και οι στρώσεις έχουν συγκεκριμένο ρόλο στη συνολική θερμική συμπεριφορά του κελύφους.

Αυτό επιτρέπει η δομική και η θερμομονωτική λειτουργία να σχεδιάζονται ως διαφορετικές αλλά συνεργαζόμενες παράμετροι του ίδιου συστήματος.

Για αυτό, μία πραγματική θερμική σύγκριση δεν πρέπει να περιορίζεται στο πάχος ή στην ονομαστική θερμική αντίσταση ενός μονωτικού υλικού. Πρέπει να εξετάζει τη θερμική συμπεριφορά της πλήρους τοιχοποιίας, της στέγης, των συνδέσεων, των ανοιγμάτων και τελικά ολόκληρου του κτιριακού κελύφους.

Η υγρασία αποτελεί σημαντικό παράγοντα σχεδιασμού σε κάθε σύστημα που περιλαμβάνει ξύλο ή ξυλοπροϊόντα.

Το ξύλο είναι υγροσκοπικό υλικό και η περιεκτικότητά του σε υγρασία μεταβάλλεται ανάλογα με τις συνθήκες του περιβάλλοντος. Αυτό από μόνο του δεν αποτελεί αστοχία. Το κρίσιμο ζήτημα είναι η αποφυγή συνθηκών παρατεταμένης ανεπιθύμητης υγρασίας.

Στα SIP, επειδή το OSB και ο μονωτικός πυρήνας αποτελούν μέρη ενός ενιαίου σύνθετου πάνελ, ιδιαίτερη σημασία έχουν ο σωστός σχεδιασμός και η εκτέλεση των αρμών, των συνδέσεων και ο έλεγχος της εισροής νερού ή ανεπιθύμητης υγρασίας.

Στο Smart-Timber™, η προσέγγιση ξεκινά από τον ίδιο τον φέροντα οργανισμό: χρησιμοποιείται δομική ξυλεία C24 ελεγχόμενης ποιότητας, με την προβλεπόμενη βιομηχανική προστατευτική επεξεργασία, ενώ η συνολική σύνθεση της κατοικίας σχεδιάζεται με στόχο τη μακροχρόνια λειτουργία της.

Η ανθεκτικότητα επομένως δεν προκύπτει από μία απλή δήλωση ότι «η κατοικία είναι ξύλινη». Είναι αποτέλεσμα της ποιότητας των υλικών, της κατάλληλης προστασίας, του σχεδιασμού των δομικών συνθέσεων, των κατασκευαστικών λεπτομερειών και της ελεγχόμενης εφαρμογής τους.

Ένα σημείο που συχνά δημιουργεί σύγχυση είναι η σχέση μεταξύ της δομικής κλάσης της ξυλείας και της προστασίας της από βιολογικούς παράγοντες.

Η ένδειξη C24 αφορά την κλάση αντοχής της δομικής ξυλείας. Δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη ότι η ξυλεία έχει υποστεί την κατάλληλη προστατευτική επεξεργασία.

Αντίστοιχα, μία προστατευτική επεξεργασία δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι η ξυλεία διαθέτει την απαιτούμενη δομική κλάση.

Στο Smart-Timber™, οι δύο παράμετροι αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστές αλλά συμπληρωματικές απαιτήσεις: τεκμηριωμένη δομική ποιότητα και κατάλληλη βιομηχανική προστατευτική επεξεργασία σύμφωνα με την προβλεπόμενη χρήση.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τη μακροχρόνια αξιοπιστία της κατασκευής. Δεν αρκεί να γνωρίζουμε ότι χρησιμοποιείται «ξύλο». Πρέπει να γνωρίζουμε τη δομική προδιαγραφή του, την προστασία που έχει εφαρμοστεί και την τεκμηρίωση που συνοδεύει το υλικό που ενσωματώνεται στην κατοικία.

Η ακουστική απόδοση δεν καθορίζεται απλώς από το εάν μία κατοικία είναι Smart-Timber™, timber frame ή SIP.

Επηρεάζεται από τη μάζα, τον αριθμό και τον τύπο των στρώσεων, τις κοιλότητες, τα απορροφητικά υλικά, τις συνδέσεις και τις πλευρικές διαδρομές μετάδοσης του ήχου.

Στο Smart-Timber™, η ακουστική άνεση εξετάζεται μέσα από τις πλήρεις συνθέσεις των εξωτερικών τοίχων, των εσωτερικών χωρισμάτων, των μεσοπατωμάτων και της στέγης.

Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία όταν συγκρίνονται διαφορετικές μέθοδοι κατασκευής.

Μία τιμή dB για ένα μεμονωμένο πάνελ ή υλικό δεν περιγράφει αυτομάτως την πραγματική ακουστική συμπεριφορά μιας ολοκληρωμένης κατοικίας.

Αυτό που πρέπει να συγκρίνεται είναι η τεκμηριωμένη απόδοση της πραγματικής δομικής σύνθεσης και όχι απλώς το όνομα του κατασκευαστικού συστήματος.

Τα SIP διαθέτουν ένα πραγματικό πλεονέκτημα: τον υψηλό βαθμό προκατασκευής.

Τα πάνελ μπορούν να παράγονται σύμφωνα με συγκεκριμένα σχέδια και να συναρμολογούνται γρήγορα στο εργοτάξιο. Για να αξιοποιηθεί σωστά αυτή η δυνατότητα, τα ανοίγματα, οι ενώσεις, οι εγκαταστάσεις και οι λεπτομέρειες πρέπει να συντονίζονται με το συγκεκριμένο σύστημα πάνελ.

Το Smart-Timber™ ακολουθεί διαφορετική προσέγγιση.

Ο διακριτός ξύλινος φέρων οργανισμός και ο σχεδιασμός των επιμέρους δομικών συνθέσεων επιτρέπουν στην ÖKOHAUS GER να προσαρμόζει το σύστημα στις αρχιτεκτονικές, στατικές και ενεργειακές απαιτήσεις της κάθε κατοικίας.

Η πραγματική αξία αυτής της ευελιξίας βρίσκεται στον συντονισμό αρχιτεκτονικής, στατικής μελέτης, ενεργειακού σχεδιασμού, εγκαταστάσεων και κατασκευαστικών λεπτομερειών ως ένα ενιαίο έργο.

Το Smart-Timber™ δεν διαφοροποιείται απλώς επειδή χρησιμοποιεί ξύλο.

Στην καρδιά του συστήματος βρίσκεται ένας διακριτός, πυκνά διατεταγμένος ξύλινος φέρων οργανισμός από ελεγχόμενης ποιότητας δομική ξυλεία, με κατακόρυφα και οριζόντια στοιχεία και σχεδιασμένες μηχανικές συνδέσεις.

Γύρω από αυτόν τον φέροντα οργανισμό αναπτύσσονται οι επιμέρους δομικές συνθέσεις της κατοικίας για θερμική απόδοση, πυροπροστασία, ακουστική άνεση και μακροχρόνια ανθεκτικότητα.

Η διαφοροποίηση της ÖKOHAUS GER δεν σταματά στον σκελετό. Βρίσκεται επίσης στην ελεγχόμενη επιλογή των υλικών και των επιμέρους συστημάτων της κατοικίας, στις καθορισμένες προδιαγραφές και στον συντονισμό τους με τον αρχιτεκτονικό, στατικό και ενεργειακό σχεδιασμό.

Αυτό είναι κρίσιμο όταν συγκρίνονται διαφορετικές ξύλινες κατοικίες: δύο κατασκευές μπορεί να περιγράφονται και οι δύο ως «timber frame», χωρίς να διαθέτουν την ίδια ποιότητα ξυλείας, τις ίδιες συνδέσεις, τις ίδιες δομικές συνθέσεις ή την ίδια συνολική απόδοση.